Asociale Trekjes


Aan de meeste Social Media zitten behoorlijk asociale kanten. En ik voel met de mensen mee, bij wie de scepsis zich niet laat verdrijven. Daarom ben ik ook geen promotor van vele uren online zwemmen in doelloosheid. Want dat is wat je de meesten ziet doen.

Bijna wekelijks geef ik voordrachten over Social Media en Online Marketing. En eigenlijk komt steeds hetzelfde thema terug bij een grote groep toehoorders: de zingeving achter al dat scannen van timelines en reageren op elkaars berichtjes. Is het niet slimmer om in al die getypte tijd elkaar gewoon te ontmoeten en te communiceren via de glimlach en de oogopslag?
De grootste verandering in mijn leefritme werd – jaren geleden alweer – het stoppen met TV kijken. Je hebt geen idee welke oceaan aan vrijheid dan je leven binnen spoelt. Zonder het ‘8 uur Journaal’ mis je eigenlijk niets. En laat je Wegmisbruikers gewoon schieten, dan voelt de hele samenleving een stuk socialer. Uiteraard verruilde ik gaandeweg een deel van die gewonnen TV-tijd voor online-uren. Nee hoor, niet zozeer voor “uitzending gemist”. Ik heb vooral de sociale platforms in hun dimensies verkend. En net als eerder bij TV heb ik ook daar mijn vak van gemaakt en me ook afgevraagd hoe je er commercieel iets mee zou kunnen. En misschien is dit een goed moment om het effect van Social Media te benoemen in 10 afzonderlijke stellingen:

1. Social Media zijn een Bottom Up verschijnsel. Het is niet meer dan de samenscholing van een zwerm geïnteresseerden in hun gemeenschappelijke wereld. Of dat nu sportvisserij, mode, beleggingen is of vriendschappen, het bestaat allemaal. Die samenscholing vindt plaats op “platforms”. Nederlands grotere platforms zijn bijvoorbeeld Facebook, Twitter, Linkedin en Hyves.

2. Social Media zijn niet “top down” te coördineren. Een directeur van een bank, een burgemeester van een stad, een promotor van een Culturele Stichting kan hooguit platforms initiëren of faciliteren, maar waarschijnlijk is er al iemand anders uit die community sneller geweest. Is dat een ramp? Nee. Want ook die initiator kan niet meer doen dan faciliteren en speelt dus geen “besturende” rol.

3. Omgangsprotocollen kun je als een regelement naast de ingang van je platform hangen, maar dat is ongeveer even zinloos als de 10 geboden naast elke voordeur in de straat. Het gaat immers om normale menselijke omgangsvormen. We schelden niet, we kwetsen niet en maken niet doorlopend reclame voor ons hachje. We liegen niet, we zijn niet onder invloed en we vervuilen het platform niet met spam. Allemaal heel normale dingen die volwassen mensen al duizenden jaren naleven.

4. Wie online in de omgang geen maat kan houden, zal meestal door de groep worden gedekseld. Ofschoon er ook sites zijn die straffeloos lijken door een ogenschijnlijke anonimiteit. Voor de overtreder heeft elke ontsporing het nadelig gevolg dat zo’n beroerd optreden jaren later nog steeds online staat. Dat is op zichzelf al een discutabel zware straf, vind ik.

5. Het draait bij Social Media om “content”. Of dat nu foto’s zijn van een bijeenkomst, hot news, opinie, feiten en cijfers, morele bespiegelingen, films van een project of zelfs verstrooiing en humor. Iedere deelnemer heeft zo een eigen motief. 90% van de internetters speurt naar content en doet verder niets.

6. Om mensen zomaar aan te moedigen tot deelname aan Social Media is zinloos. Dat zou je kunnen vergelijken met de aanbeveling: “Je moet ook een auto kopen, net als iedereen” terwijl je niet weet of iemand die wel nodig heeft. Echter, de kans dat je online deelname wel iets kan opleveren is vrij groot. Maar… het gaat ook tijd kosten. Veel tijd. Die je ook aan je moestuin had kunnen besteden natuurlijk.

7. Het asociale van social media schuilt in de voortdurende belaging van haar deelnemers. Wij zijn opgegroeid in een tijdperk dat je de telefoon opneemt terwijl je eigenlijk een klant stond te helpen. In wezen een volstrekt idioot verschijnsel. Nog steeds gaan bij veel mensen het sms-en en reageren op facebook vóór op een normale conversatie. We groeten trottoirgenoten niet meer omdat we twitterend tegen de lantaarns botsen. Daar valt dus nog veel te leren.

8. Nog voor we een normaal gesprek met iemand hebben gevoerd, is diens online-bestaan al verkend. En denken we deze onbekende te kunnen doorgronden. Ontdaan van alle mystiek en zonder ons af te vragen of er nog andere onzichtbare lagen schuil gaan in iemands karakter, hebben we al lang onze sticker klaar. Daarmee doen we vrijwel iedereen tekort. Social media zijn oppervlakkig.

9. De rekening voor het overmatig gebruik van Social Media krijgen we in the end zelf voorgelegd. Als we vergeten zijn dat er ook nog een fysiek sociaal leven bestaat. En als we nerveus worden omdat het internet er een paar dagen uit ligt. Dan beseffen we pas dat al die glasvezels ook onze hoofden zijn binnengedrongen en verslavende verbindingen hebben gelegd.

10. Het wonderlijke van vele social media is dat ze massa’s mensen een stem kunnen geven, kunnen mobiliseren, razendsnel kunnen informeren en geverifieerde kennis laten delen. Daarvan zien we internationaal de gevolgen. Tegelijk moeten we ons er altijd van bewust blijven dat ieder van ons andere resultaten krijgt, bij het googelen van hetzelfde woord. De online wereld is dus volkomen subjectief en vaak onbetrouwbaar.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s