Talenten College


Als je me vraagt, heb je vroeger op de middelbare school ooit kippenvel beleefd omwille van de lesstof, dan moet ik té lang nadenken. Wat me bijstaat is de saaiheid. En aansluitend praat ik mijn eigen dochters – tegen beter weten in – weer op de fiets om naar school te gaan.

Wat ik zelf toen leuk vond? Verhaaltjes opnemen met een oude filmcamera. Of bewegende tekeningetjes maken op de rand van een boek. Een parachute plakken uit een boterhammenzakje. Rookbommetjes uit suiker en kunstmest. Vakantiewerk in de kroeg. Muziek uit een ontstemde piano. Brommers openschroeven. En verder… zat ik op school, te wachten tot ik weer verder kon. Ook nu brengen zowel docenten als leerlingen zeeën van tijd door in saaie klaslokalen. En als ik de jongeren moet geloven, komt daar weinig bezieling aan te pas. Is dat hele schoolconcept niet compleet uitgewerkt? Het is echt hoogste tijd om iets beters te verzinnen.
In mijn eigentijds leermodel – een school die er al lang had moeten zijn, maar dan wel “Broedplaats de Disco” heet, in plaats van St. Martinuscollege – zitten alle leeftijden tussen 10 tot 18 jaar door elkaar. Ze zitten daar niet om de racebaan naar een doctorale titel te doorlopen, maar om hun talenten te verkennen.
Eenmaal in mijn imaginaire school zijn er grote en kleine klassen en neem je beurtelings deel aan alle activiteiten. Net als in de psychiatrie maak je individuele overeenkomsten met de leiding. Alle lokalen hebben een eigen naam en hun begeleider biedt een prikkelend thema: “The origin of species” of “Explosions” of “hoe word ik minister?”.
Zulke coaches staan daar omwille van hun professionele CV. Want – zo is dan de regeling – als je een jaar les geeft aan zo’n school en door pupillen en collega’s als ‘succesvol’ wordt beoordeeld, kun je met die kwalificatie in heel wat organisaties meteen aan de slag. Er is immers een groot gebrek aan stimulerende medewerkers. Ligt het coachen jou niet, dan zal het niet lang duren. Het zijn dus de docenten die de diploma’s halen hier, niet de leerlingen.
Het grootste lokaal heet “de Feestzaal” en daar werkt een grote groep aan zelf gekozen thema’s. Iets wat ze op het einde van de week, tijdens de vrijdagshow gereed moeten hebben. Want dan zit daar natuurlijk de hele wijk te kijken naar hun prestaties. In een kleiner lokaaltje dat ze dit jaar “Puzzel” hebben genoemd, vind je een groepje onderzoekertjes, die zojuist – met wat hulp – hebben ontdekt dat er een periodiek systeem bestaat. De adrenaline ruist door de groep en minstens één van hen zal ooit nog furore maken bij DSM. In het Wii-lokaal geurt het eerder naar transpiratie, want daar zie je ook de minst sportieve leerlingen opgewonden deelnemen aan de laatste versie van Mario Bros. En dat gaat hun nog goed af ook natuurlijk.
In “Cantina” komt een groepje leerlingen terug die net een wandelcollege hebben gevolgd. Over de relatie tussen natuur en voeding. Ze hebben onderweg de smaak van 4 soorten appels vergeleken en gaan nu leren ‘wecken’. In mijn school-concept wordt dus geproefd, gekookt, getekend, gelezen, geknutseld, gepraat, gesport en gepresenteerd. Het luisteren naar de monoloog van iemand die het allemaal weet is een zeldzaamheid. Mocht je dat toch graag willen, luister dan eens naar Ken Robinson. Die heeft een gezonde visie op onderwijs. Je kunt voorspellen dat er particuliere scholen komen die hier een antwoord op gaan bieden. Want als we in het onderwijs geen vernieuwingsslag maken, zullen ook de problemen van deze wereld niet worden aangepakt. De kloof tussen willen (jeugd) en kunnen (volwassenen) is al veel te groot.

6 gedachten over “Talenten College

  1. Good food for thought again Jean-Paul..
    “Ze zitten daar niet om de racebaan naar een doctorale titel te doorlopen, maar om hun talenten te verkennen.” Ja.. zelfondekking en zelfontplooiing eerst.. want “What’s the use of running, if you’re not on the right road?”

    • Beste Petra, ik ben onder de indruk van jullie initiatief en denk dat daar eens dringend een VPRO documentaire aan te pas moet komen. Het lijkt me strategisch belangrijk dat jullie concept 1 op 1 kopieerbaar wordt, zodat het model ook in andere regio’s wortel schiet. Zeker nu ook overheden deze vorm van onderwijs erkennen… als dat lukt, zich bewijst.. en groeit… slaan we een wig in het meest onwrikbare, mondiale bolwerk dat ‘onderwijs’ heet.. en zich op een destructieve manier heeft vastgekoekt in de hoofden van de hele wereldbevolking.

  2. het is inderdaad vreemd dat in het primair onderwijs zoveel stromingen zijn die in het voortgezet onderwijs niet (kunnen) worden voortgezet. Toch vind ik dat ik in mijn tijd( ’82-’89) op een leuke en brede manier vo heb genoten. Ik weet nog veel van de lessen die overigens erg praktijk-gericht waren. Wij hebben ballonnen van papier gebouwd en laten vliegen! Ook bij biologie zaten wij veel op de microscoop. Bouwden we een eigen blaastest machine etc. Daarnaast veel sociale evenmenten beleefd en georganiseerd. Misschien was mijn middelbare school bijzonder ?

  3. Mooie beschrijving. De dynamiek/creativiteit straalt er inderdaad niet vanaf bij de middelbare school. Hebben de docenten zelf nog wel echt lol aan het lesgeven? Mij bekruipt vaak het idee dat ze in een rat race zitten. Veel ziekte, er wordt niet snel en adequaat vervangen. Alternatieven zijn er ook buiten overblijven. Laat ik het helemaal niet hebben over de slechte staat van onderhoud van de scholen door toenemende bezuinigingen. Veel animo voor een leuk/mooi aangeklede school is er dan ook niet meer.Misschien moet elke klas geadopteerd worden door een jaargang die er dan een inspirende omgeving van mag maken. Wellicht zelfs gesponsord. Het Media Markt lokaal…

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s