Dopplereffect


In de start van zijn missie komt de architect van Via2018 letterlijk ten val met zijn fiets. Guido, die alle draadjes moet opsporen en ‘weven’ (what’s in a name?) tot een culturele trampoline, wordt hopelijk maar kortstondig opgehouden door deze fysieke tegenslag, want de Nationale ratrace om de aandacht is al van start. Er worden al bonte webadressen rondgetwitterd uit alle CH2018 regio’s van het land.

Hoe stel ik me dat zelf eigenlijk voor, Maastricht als centrum van cultuur? Over dat thema speelt in ieders hoofd natuurlijk een ander filmpje. Ik herinner me dat ik Sonny Rollins opmerkte in een tijd dat je overal Mud en Donny Osmond hoorde. In mijn vriendenkring – toen vooral muzikanten – kreeg mijn ontdekking weinig weerklank. Maar het weerhield me niet om daarna ook LP’s te kopen van McCoy Tyner, Davis, Mingus en Kuti. We zijn inmiddels meer dan 35 jaar verder en in de discountbakken van Van Leest liggen de schijfjes ‘Miles Davis’ met drie stuks tegelijk voor 15€. De oude jazzmeesters staan in ieder huis. Ook het aantal mensen met de complete Bach-collectie – op nummer geordend – neemt toe. Er zijn veel meer goede boeken en het filmhuis doet het beter dan ooit tevoren. Wat willen we in deze wereld van verveling in Godsnaam met nog meer cultuur beginnen? We gaan toch zeker niet allemaal samen nóg meer genieten van alles wat we al kennen?
Cultuur is de schetsblok van vernieuwend denken. Zo zijn kunstenaars, schrijvers, architecten en filmmakers op zoek – meestal onbewust maar gedreven – naar verklaring en betekenis. En wie daar aandachtig naar kijkt, komt ook tot nieuwe inzichten. Via gevoelens als verwondering en verwarring vervagen oude waarden en begint een nieuwe droom.
Stel je eens een Godsdienst voor, zonder ‘vlees’ of zonder ‘fossiele energie’ … die krijgt de komende decennia ongekende kansen. Een politicus die overtuigt tot een leven zonder auto’s, krijgt eeuwige roem. Wie het geld weet te temmen tot een wereld van delen, krijgt een lintje van onze Koningin. Maar ook kleine stapjes, zoals de projectontwikkelaar die woningen uit geperste koemest weet te bouwen, hoort op de voorpagina. Wie spelcomputers kan veranderen in leercomputers, bereikt een doorbraak.
En er gebeurt al veel. De ontwikkelaars achter de mobiele telefoon drukken – gedreven door visie – een ongekende stempel op ons bestaan. De Googlemannen hebben – door anders te denken – de maatschappij veranderd tot in de haarvaten van de armste landen. En we zijn er allerminst klaar mee. De bedenkers van ‘augmented reality’ staan op het punt alles nog verder te verhevigen. Of je er nu blij mee bent of niet, de omwenteling versnelt en is niet meer te stoppen. We glijden in een onophoudelijke verandering. En vernieuwende cultuur wrikt ons verder los van achterhaalde, vastgekoekte standpunten. Zij laat ons de nieuwe betekenis zien van het begrip ‘contact’ – ‘bezit’ – ‘harmonie’ – ‘ervaring’ – ‘beleving’ – ‘bereikbaarheid’ en ‘communiceren’. En misschien moeten we dan ook maar eens kijken naar ‘mobiliteit’ – ‘gezondheid’ – ‘veiligheid’ – ‘democratie’ – ‘moraal’ en ‘leeftijd’. Allemaal begrippen die in ieders hoofd een beetje anders resoneren. En naarmate de wereld sneller verandert, is het ooit zo magische Dopplereffect van kleine meningsverschillen steeds ondraaglijker. En vervalt tot een kakofonie van compleet uiteenlopende overtuigingen. Als we de culturele schetsblok in dienst stellen van een verdiepende, heldere visie, dan schijnt er een nieuw licht over het bestaande. En laten we dan niet zeuren… maar op weg naar 2018 iets beters verzinnen. Guido, voor jou veel beterschap, een vlot herstel. Want we hebben je nodig en knopen graag met je mee aan het nieuwe bonte weefsel ‘Via2018’.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s