Bollywood naar Maastricht

Awarapp0606_1

Zelden zo’n praktische en slagvaardige bijeenkomst meegemaakt als in het Theater aan het Spui in Den Haag. Daar stond Maastricht oog in oog met enkele goden van de Indiase Cinema. En deed men onze stad een voorstel, waar we eens heel serieus over moeten nadenken.
 

India heeft zo’n 1,1 miljard inwoners, een dimensie die wij ons helemaal niet kunnen voorstellen. Maar let op: van die enorme massa behoort zo’n 3% tot miljonairsfamilies. Als je dat uitrekent leven er in India dus twee maal zoveel miljonairs als het aantal Nederlanders in totaal. De gemiddelde miljonair uit India gaat twee keer per jaar op reis naar het verre buitenland en ziet in datzelfde jaar zo’n 10 Bollywood films. Mocht je denken dat Bollywood dezelfde soort producties maakt als Hollywood… nee, niet bepaald. India produceert zo’n 1.200 films per jaar met een gemiddelde speelduur van twee uur. Het zijn hoofdzakelijk liefdesverhalen waarbij flink gezongen en vaak gedanst wordt. Het loopt altijd goed af en staat bol van romantiek om bij weg te dromen. De acteurs zijn bij voorkeur supersterren en zingen of acteren hun miljoenen bij elkaar. Het enige wat de films uit India onderling anders maakt, is het decor. Zo spelen heel wat films in de Bollywood studio’s, maar ook het buitenland is in trek. Inmiddels hebben Zwitserland en de Seychellen de afgelopen jaren regelmatig tot decor gediend. En dat blijft in die landen niet zonder gevolgen. Terwijl in de bioscoopzalen van Mumbai en Calcutta de Indiase vedetten hun romantische teksten zingen tussen Sneeuwtoppen en Alpenweides, groeien in de hoofden van de kijkers de reisplannen naar Davos en Montreux. Want in de film wordt een huwelijksnacht in de Alpen geromantiseerd tot het ultieme. Terug naar Den Haag. De bijeenkomst was opgezet door de EVD, die de handelsbetrekkingen tussen India en Nederland faciliteert in opdracht van het ministerie van EZ. Uiteraard was daartoe de start van het Hindustaans Filmfestival gekozen. En zo concentreerde een deel van de middag zich op de onderzoeksresultaten van een marktverkenning tussen India en Nederland. In dat onderzoek komt Maastricht tevoorschijn als een zeer ambitieuze stad die slimme pogingen doet om op de Internationale kaart te komen en te blijven. Misschien heeft Eus André ons op die koppositie geplaatst. En ook de serie Flikken zal geen kwaad hebben gedaan. Maar in elk geval heeft het de Bollywood producenten op ons spoor gezet. En om hen absoluut te bevestigen in die veronderstelling, hebben Ignition Marketing en T36 – met dankbare ondersteuning van de Gemeente Maastricht – daar maar eens een heuse promo laten zien. De reacties waren zeer instemmend en binnenkort zal de wederzijdse oriëntatie een vervolg krijgen. En verwachten we de beroemde producent Mukesh Bhatt rond te leiden naar de allermooiste plekjes van Groot Maastricht. Kortom: wordt vervolgd.

Knikkebollers ontwaken

joe_frazierPrecies 50 jaar geleden waren er in Nederland een half miljoen tv-toestellen. TV in Nederland bestond toen 8 jaar. Inmiddels staan er zo’n 7 miljoen toestellen in ons land en kunnen we terugblikken op een halve eeuw passief kijkgedrag. Maar vooruitblikken is veel spannender. De onderuitgezakte kijker komt langzaam uit de bank.

Wie het allereerste live TV-moment nog eens wil herbeleven, kan terecht bij de BBC op YouTube. Vervolgens is het verleidelijk uit te wijden over de eerste stap van Neil Armstrong op de maan, mijn eerste live-TV ervaring op mijn 10e in 1969. Of twee jaar later de nachtelijke bokswedstrijd tussen Joe Frazier en Cassius Clay. Een gevecht dat rechtstreeks vanuit Madison Square Guarden, New York werd uitgezonden. Ik stond net als de meeste klasgenoten om 3 uur in de nacht op, om het duel vanaf de eerste ronde mee te maken. Ik zou uren kunnen mijmeren over de Thunderbirds & Batman, VPRO Picknick & Eurovisie Songfestival, over Mies Bouwman & Willem Duys, Joop van Zijl & Fred Emmer, Fawlty Towers & de Twin Towers. Het zijn kijkcijfermatige eilandjes te midden van een oceaan aan energie vretende nonsens, gebaseerd op de vergeefse hoop dat er misschien toch nog iets leuks komt. Ik durf het niet te kwantificeren, de uren die ik TV gekeken heb waarvan ik ’n uur later niet meer kon reproduceren naar welk programma precies. Misschien heb ik geen recht tot zulke negatieve beschouwingen, als medeplichtige producent binnen de TV-machinerie. Maar gelukkig heeft iedereen de mogelijkheid om de TV uit te schakelen, zodat ik me alleen maar schuldig kan voelen over de verkwisting van mijn eigen tijd. Maar daar gaan we niet bij zitten sippen. Er zijn nieuwe ontwikkelingen. En in een hoger tempo dan de TV-geschiedenis de afgelopen 50 jaar heeft laten zien.
Alleen al in de afgelopen 12 maanden is het aantal videoviews op internet met 26% gestegen. Daar zitten ongetwijfeld ook de Thunderbirds weer bij. Maar feit blijft dat webvideo een enorme groei doormaakt. En dan hebben we het niet over weggezakte kijkers, die liggen te knikkebollen. De internetkijker verveelt zich steeds minder en de gemiddelde kijktijd per video is dan ook met 40 % gestegen. Tot gemiddeld 75 seconden per film. Door de hosting van video content kan men dat cijfer nauwkeurig meten. Die toename schrijft men toe aan een betere afstemming van de inhoud op de kijker en aan de verbeterde weergave bij het afspelen. Wat er op internet gebeurt na bijvoorbeeld de tragedie op Koninginnedag laat zich raden. Maar online video is toch vooral een markt van Niches. Een prachtfilm over de moving sculptures van Arthur Ganson haalt op YouTube maar 1.000 hits per maand. Terwijl ‘Hans Rosling on HIV’ op hetzelfde kanaal zo’n 10.000 kijkers scoort. Die aantallen zijn al erg de moeite nu YouTube met InVideo advertenties is begonnen. Deze geanimeerde reclameteksten verschijnen soms onderaan in beeld zodra de film begint en moeten YouTube inkomsten gaan opleveren. Bij dit systeem kan de reclame heel specifiek op de filmkeuze van de kijker worden afgestemd. En juist door die eigenschap worden kleine kijkersgroepen interessant en zal geleidelijk online video alle TV cijfers gaan verslaan.

Gedreven mensen

397px-Eglise-Liege-Cointe-SacreCoeur-20060605[1]

De vraag van Provincie Limburg aan mediabedrijven om zich te bezinnen op initiatieven over de provinciegrenzen, kreeg vandaag haar vervolg. In het kleine team van betrokkenen ontstond een korte maar levendige discussie over de kansen van een nieuw digitaal platform.

In het prachtige kantoor van Wim Ortjens stond cappuccino voor ons klaar. Daar kun je je in kalmte afvragen hoe het zou uitpakken, zo’n webzender met Euregio-thema’s. Zodat je daarmee het vestigingsklimaat interessanter maakt dan het nu is. Zou je die zender moeten opzetten voor de werkende, culturele bovenlaag? Zou het dan ook een digitale vergaarplaats kunnen zijn, met TV-items die al lang bestaan? Is dat verzamelde aanbod dan objectief? Of ga je ook voor opinie?
Het zijn allemaal vragen uit de oude doos. Want hoe zit dat eigenlijk met die neutraliteit van het acht uur journaal? Is Nova objectief? En Limburg Laat ook? Deze publieke omroepen hebben de opdracht om onafhankelijke, objectieve inhoud te leveren. In de praktijk pakt dat toch nogal eens anders uit. Wie zelf wel eens deel uitmaakt van het nieuws, weet precies wat ik bedoel. TV is nu eenmaal het medium van de sterk versimpelde weergave. En voor je het weet heet de veehouder een koeienfluisteraar en een dolle dwaas in een Suzuki Swift een aanslagpleger. Omdat zulke kreten nu eenmaal kijkers trekken. En het kijkend publiek met reële nuanceringen en relativeringen niets kan. We hebben maar één Amerika deskundige en dat is Maarten van Rossem. Al die andere hoogleraren en topspecialisten met Amerika ervaring stellen weinig voor op TV. Vliegrampen? Daar is Benno Baksteen weer. Zo worden steeds dezelfde karikaturen opgedist, omdat kijkers er aan hechten het snel en eenvoudig te begrijpen.
In de nieuwe doos zitten heel andere vragen. Wie heeft er zin in, om in de omgeving buiten Zuid-Limburg nieuwe verbanden te leggen? Hoe betrek je kijkers bij dat onverstaanbare achterland? Wie is de Jean Jacobs van Luik? En wie de Lex Smeets van Aken? De Stijn Huyts van Hasselt? Wie zou daar eens flink voor willen overwerken en moeite doen? Wie neemt me mee naar de koster van de Eglise du Sacré Coeur in Cointe, omdat die een uniek verhaal heeft over de Memorial? Wie vist uit welke onderzoeken er lopen in het Universitätsklinikum van Aachen? En hoe het stadsbestuur van Hasselt functioneert? Er liggen honderdduizend thema’s. Maar met alleen maar grote subsidies zijn we nog nergens. Voor geslaagde bijdragen zijn gedreven mensen nodig. Die elk uur van hun vrije tijd in Luik of Tongeren rondhangen. Die chatten met Würselen of Diepenbeek. Die uitgaan in L’Envers du Cirque in Rue Roture in plaats van meezingen in Les Olivettes. Nieuwe wegen, andere paden, dat is wat er dan gebeuren moet. En dat allemaal objectief? Mij lijkt dat niet realistisch en ook niet gewenst. Kijkers willen inspiratie. Een goede reden om volgende week eens dat dorpje Sint Joris binnen te rijden. Of om in Saint Nicolas de Luikse armoede te ervaren. Of naar de spoorbrug van Moresnet, of het Bandas festival in Dalhem. Er is nog zoveel te ontdekken…